Obelisk ku czci poległych żołnierzy batalionu „Las” mjr „ Marcina” inż. leśnika Mieczysława Tarchalskiego z 74 pp AK w latach 1943-45.

 

W niedzielę 3 września 1995 roku, w kompleksie leśnym Nadleśnictwa Włoszczowa, został odsłonięty i poświęcony obelisk ku czci poległych żołnierzy batalionu "Las" mjr "Marcina" inż. leśnika Mieczysława Tarchalskiego z 74 pp AK w latach 1943-45. Pomnik usytuowano w miejscu opodal bunkrów, gdzie nigdy nie stanęła noga hitlerowskiego okupanta. Przebywał tam ostatni komendant główny AK gen. „Niedźwiadek" Leopold Okulicki i płk „Wir” J. Bokszczanin, szef sztabu Komendy Głównej AK. Upamiętnione miejsce znajduje się na terenie Nadleśnictwa Włoszczowa, Obr. Włoszczowa w Leśnictwie Pękowiec oddz. 140 a , na wzniesieniu nad strumykiem.

 

Leśnik, żołnierz, patriota – nieżyjący już Mieczysław Tarchalski został odznaczony Krzyżem Wielkim Orderu Odrodzenia Polski.

 

 Podczas uroczystości w Pałacu Prezydenckim 11 listopada 2009 r . Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Lech Kaczyński odznaczył Mieczysława Tarchalskiego Orderem Odrodzenia Polski.          

Mieczysław Tarchalski (ps. Marcin, Grzegorz, 1903-1981) - major Wojska Polskiego, uczestnik wojny polsko-bolszewickiej i wojny obronnej Polski w 1939 r..

Tarchalski urodził się 29 grudnia 1903 r. w Gidlach. W 1919 r. mając 16 lat, wstąpił do Korpusu Kadetów w Modlinie (dzisiaj Nowy Dwór Mazowiecki) i jako ochotnik wziął udział w wojnie polsko-bolszewickiej 1920 r. Został ranny pod Wilnem, wrócił z wojny odznaczony Krzyżem Walecznych (odznaczył go gen. Władysław Sikorski).

Studia na Wydziale Leśnym Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego ukończył w 1929 r. i otrzymał dyplom magistra inżyniera leśnictwa. W 1930 r. pracował jako adiunkt w Nadleśnictwie Gidle, a w latach 1931-1936 jako wykładowca w szkole dla leśniczych w Cieszynie.

 W 1937 r. przeniesiono go do Nadleśnictwa Bydgoszcz. Wybuch wojny zastał, jako nadleśniczego, w Nadleśnictwie Rychwałd (DLP w Poznaniu). Po klęsce wrześniowej otrzymał pracę w majątku Dąbrowa Zielona jako leśniczy.

Już w grudniu 1939 r. rozpoczął czynną walkę z okupantem. Najpierw samodzielnie sabotując okupacyjne zarządzenia i organizując podległych mu pracowników leśnych. Zaprzysiężony w Związku Walki Zbrojnej w maju 1940 r., objął komendę Placówki i Szkoły Podchorążych w Dąbrowie Zielonej. W lutym 1942 r. uniknął aresztowania. Do września 1942 r. musiał się ukrywać ze względów konspiracyjnych w Krakowie (gestapo wyznaczyło wysoką nagrodę za jego ujęcie).

22 września 1942 r. został komendantem II podobwodu, Obwodu Włoszczowskiego Armii Krajowej i ziemia włoszczowska stała się jego drugim domem. W czerwcu 1943 r. objął w tym obwodzie funkcję Kierownika Dywersji, a w lipcu tego roku, z grupą 24 żołnierzy założył w lasach kurzelowskich pierwszy obóz partyzancki w Obwodzie Włoszczowskim AK. W lipcu 1944 r. został zastępcą dowódcy batalionu szturmowego Tygrys, a w tym samym roku we wrześniu objął dowództwo I batalionu Las - 74 Pułku Piechoty AK.

Do końca 1944 r. zgrupowania te przeprowadziły 63 akcje, potyczki i starcia wiążąc siły okupanta i zadając mu duże straty w ludziach i sprzęcie. Rozkaz rozwiązania AK zakończył jego szlak bojowy.

W styczniu 1945 r. został zatrzymany i przekazany w ręce NKWD w Częstochowie, a w marcu wywieziony do Kandałakszy w Rosji. W łagrze przebywał blisko trzy lata pracując w kamieniołomie. Do kraju powrócił w listopadzie 1947 r. i podjął pracę w Dyrekcji Lasów Państwowych w Olsztynie.

W 1950 r. został ponownie aresztowany przez UB, przesłuchiwany i więziony w Kielcach i Włoszczowie przez 3 lata. W 1953 r. został skazany na 10 lat więzienia i przewieziony do Przemyśla, a następnie Sieradza.

Z więzienia zwolniony został w 1956 r. i podjął pracę w Okręgowym Zarządzie Lasów Państwowych w Szczecinie, początkowo jako inspektor, a następnie naczelnik Wydziału Ochrony Lasu. Z jego inicjatywy powstał w 1960 r. Woliński Park Narodowy. W OZLP w Szczecinie pracował do przejścia na emeryturę w 1968 r.

Za walkę i zasługi został odznaczony: Krzyżem Srebrnym Orderu Wojennego Virtuti Militari, trzykrotnie Krzyżem Walecznych, Srebrnym Krzyżem Zasługi z Mieczami, Krzyżem Armii Krajowej, Krzyżem Partyzanckim, czterokrotnie Medalem Wojska, złotymi Odznakami Polskiego Towarzystwa Leśnego i Ligi Ochrony Przyrody.

Jest autorem monografii "Kaktus" - Włoszczowski obwód AK. (materiały powielane, tzw. drugi obieg) oraz wspomnień osobistych Na ścieżkach małej wojny (wydana w 1994 r., zawiera również powyższą monografię). Zmarł 17 stycznia 1981 r. Pochowany został na Cmentarzu Centralnym w Szczecinie.

W kwietniu 2009 roku we Włoszczowie - plac położony w centrum miasta otrzymał imię Mjr.inż Mieczysława Tarchalskiego.

 

Dane historyczne:

 

Jesienią 1943 roku partyzanci batalionu „Las”, 74 pp AK wybudowali w głębi kompleksu leśnego, w niedostępnym terenie otoczonym moczarami i korytami dwu rzek, Zwleczy i Jeżówki , 7 bunkrów ziemnych i studnię. Obiekty te wzniesiono  z drewna okrągłego, przysypano 1 mb. ziemi i właściwie zamaskowano. Mieściły się w nich magazyny, sypialnie i lazaret. Po akcjach partyzanci powracali do swej bazy na odpoczynek, lecząc odniesione rany. Budowniczym obiektu był leśniczy por. Wojciech Adamski, ps."Czajka" kwatermistrz bat. "Las" mjr " Marcina" inż. Mieczysława Tarchalskiego, leśnika. 

Po wojnie bunkry zostały rozebrane. Pozostały jedynie foremne, prostokątne zagłębienia na głębokość ok. 130 cm. Bunkry miały na zewnątrz okienka strzelnicze, a wejście na plac do środka. Nie były widoczne z góry i z boków, nie można ich było wypatrzeć z gęstwiny młodnika. Widoczne ślady po bunkrach partyzanckich znajduja się na terenie Nadlesnictwa Włoszczowa, Obr. Włoszczowa w leśnictwie Pękowiec, Ur. "Pękowiec", oddz. 129 a, za pomnikiem i strumykiem leśnym w kierunku północnym.