- Nie mam pewności, czy powinnam nadal czytać te smutne wiersze, ale niestety, nie mam radośniejszych – mówiła Hałyna Kruk, poetka ze Lwowa, podczas „Poetyckiego spotkania na pograniczu”, które odbyło się w Cisnej. Prócz niej swoje wiersze prezentowali tam: Valerij Kupka z Preszowa na Słowacji oraz Janusz Szuber z Sanoka.
Spotkanie z cyklu „Pomosty kultury – pomosty literatury” zorganizowało Muzeum Okręgowe w Sandomierzu przy dużym współudziale Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w Krośnie oraz Nadleśnictw w Rymanowie i Cisnej.
Rozpoczął je Edward Marszałek, leśnik i gawędziarz, przytaczając opowieść XIX-wiecznego poety Zygmunta Kaczkowskiego o jego spotkaniu z Wincentym Polem i Sewerynem Goszczyńskim właśnie w Cisnej. – Po ich wyprawie na górę Łopiennik, Pol napisał „Pieśń o ziemi naszej”. Mam nadzieję, że po dzisiejszym spotkaniu wydarzy się coś równie wielkiego – zagaił.
Spotkanie poprowadził Paweł Różyło z sandomierskiego muzeum, a przekłady wierszy Hałyny Kruk i Valerija Kupki czytali: Małgorzata Sienkiewicz-Woskowicz i Jacek Mączka z Sanoka. Sanoczanin Janusz Szuber, poeta na wózku inwalidzkim, przedstawił m.in. „Narrację”, „Symultankę”, „Pająka” i „Andy Warhola”.
Dyskutowano nad podobieństwami i różnicami twórczości autorów z trzech państw, których granice schodzą się w Bieszczadach. – Niektóre miejsca, toposy, pojawiają się u wszystkich nas – zauważyła Hałyna Kruk. – Gordyjskie węzły, huśtawka, sady, coś co odlatuje... Podobnie odbieramy życie, chociaż wiele nas różni.
Tłumaczył to Janusz Szuber: - W tym samym czasie, nie wiedząc o sobie, sięgamy do tych samych toposów, ponieważ kultura się uniwersalizuje, staje się globalna. Pobieramy podobne nauki, czytamy te same książki, ale różnią się nasze konteksty.
Kilkakrotnie przywoływano postać zmarłego już poety Jerzego Harasymowicza. Gościem honorowym spotkania była wdowa po nim, Maria. – Nie tylko pisał o Bieszczadach, ale wręcz mówił, że jego poezja ma rodowód karpacki. Bieszczady były inspiracją, ale i jego życiem i poezją – stwierdziła.

widownia

Zasłuchani w poezji Fot. Piotr Subik

Poszukiwaniu podobieństw nie było końca. Kupka, chociaż mieszkający na Słowacji, urodził się na Ukrainie. Poetka z Ukrainy z kolei zna wiele osób z Łemkowszczyzny, chociaż nigdy tu wcześniej nie była. I właśnie tę krainę Janusz Szuber uznał, że coś, co spaja troje twórców.
– Jest jeszcze jeden pomost, który łączy te trzy narodu – to las – zauważył z kolei na zakończenie Edward Marszałek. – Sam sprawdzałem: wszędzie ptaki śpiewają tym samym głosem, tak samo rosną drzewa, potoki płyną z góry na dół.
Na koniec zabrzmiał głos jego jaworowej trembity, na której w chwilę później trójka poetów złożyła podpisy.