Data wydruku: 03-12-2008
Nadleśnictwo Baligród
38-606 Baligród ul. Balów 14 (013) 4684015
FAUNA

 

FAUNA

Obszar nadleśnictwa charakteryzuje się wyjątkowo bogatą fauną puszczańską. W lasach można spotkać między innymi żubra, wilka, rysia, niedźwiedzia, nadobnicę alpejską.

Obserwacje cennych przyrodniczo gatunków na terenie Nadleśnictwa Baligród można odnotowywać na kartach obserwacyjnych, które są do pobrania w biurze nadleśnictwa lub poniżej w postaci dokumentów tekstowych. Dostarczone do nadleśnictwa karty mogą być cennym wzbogaceniem stanu wiedzy o faunie naszych lasów. Na kartach można odnotowywać wszystkie zaobserwowane gatunki priorytetowe dla obszarów Natura 2000 (np.: żubr, wilk, traszka karpacka), ujęte w Czerwonych Księgach Zwierząt, objęte ochroną prawną i endemiczne dla obszaru Bieszczadów.

 

Polecane źródła informacji:

1. Poradnik ochrony siedlisk i gatunków Natura 2000 – podręcznik metodyczny. Tomy 1-9. 2004. Ministerstwo Środowiska, Warszawa.

2. Kapuściński R., 2004. Ochrona przyrody w lasach. PWRiL, Warszawa.

 

Załączniki:

- Karta obserwacji żubrów

- Karta obserwacji wilków, rysi i niedźwiedzi

- Karta obserwacji ptaków

- Karta obserwacji pozostałych gatunków

 

FLORA

 

FLORA

Na stronie prezentujemy rośliny priorytetowe dla obszarów sieci NATURA 2000 oraz wskaźnikowe dla różnych typów siedlisk przyrodniczych, występujące lub mogące potencjalnie występować na terenie Nadleśnictwa Baligród. Stwierdzenia występowania poszczególnych gatunków można odnotowywać, na kartach obserwacji, które są do pobrania w biurze nadleśnictwa oraz w załącznikach poniżej. 

Na kartach należy odnotowywać wszystkie zaobserwowane gatunki priorytetowe, wskaźnikowe dla poszczególnych typów siedlisk Natura 2000, ujęte w Czerwonej Księdze Roślin, objęte ochroną prawną i endemiczne dla obszaru Bieszczadów. Wypełnione karty obserwacji roślin lub siedlisk z dokładnym opisem lokalizacji należy dostarczyć do biura nadleśnictwa. W sezonie wegetacyjnym informacje zostaną zweryfikowane w ramach prac inwentaryzacyjnych w terenie.

Zapraszamy do współpracy miłośników przyrody i pasjonatów, których wiadomości mogą wzbogacić naszą wiedzę o walorach przyrodniczych nadleśnictwa.

 

Do gatunków priorytetowych należą:

·    Widłoząb zielony (Dicranum viride) – gatunek leśny, występujący w miejscach ocienionych, najczęściej na pniach buków, rzadziej na piaskowcach;

·    Sierpowiec błyszczący (Drepanocladus vernicosus) – gatunek światłolubny, rosnący na torfowiskach niskich i przejściowych, młakach i turzycowiskach.

 

Niektóre z prezentowanych gatunków występują na terenie OSO Bieszczady , ale nie zostały stwierdzone na obszarze Nadleśnictwa Baligród – najczęściej są to gatunki występujące w piętrze połonin Bieszczadzkiego Parku Narodowego lub takie, które można spotkać w sąsiednich nadleśnictwach.

 

Polecane źródła informacji:

1. Mirek Z., Piękoś-Mirkowa H., 2003. Rośliny chronione. Multico, Warszawa,

2. Kaźmierczakowa R., Zarzycki K.(red.) 2001. Polska czerwona księga roślin. Instytut Botaniki im. W. Szafera PAN i Instytut Ochrony Przyrody PAN, Kraków.

3. Poradnik ochrony siedlisk i gatunków Natura 2000 – podręcznik metodyczny. Tomy 1-9. 2004. Ministerstwo Środowiska, Warszawa.

 4. Kapuściński R., 2004. Ochrona przyrody w lasach. PWRiL, Warszawa.

 

Załączniki:

- Karta obserwacyjna

- Karta inwentaryzacji siedlisk

 

     Galeria zdjęć

 

 

   Arnika górska Barwinek pospolity Bluszcz pospolity Cebulica dwulistna Centuria pospolita

 Ciemiężyca biała Ciemiężyca zielona Cis pospolity  Czosnek niedźwiedzi Łan czosnku niedźwiedziego 

Dziewięćsił bezłodygowy Gnieźnik leśny Gołek białawy Goryczka krzyżowa Goryczka krzyżowa 

Goryczka orzęsiona Goryczka trojeściowa Gółka długoostrogowa Gółka długoostrogowa Haczykowiec odgięty

 Jarzmianka większa Kopytnik pospolity Kruszczyk szerokolistny Kukułka bzowa Kukułka bzowa 

 Kukułka szerokolistna Lilia złotogłów Listera jajowata Lulecznica kraińska Obuwik pospolity 

Omieg górski Orlik pospolity Ozorka zielona  Paprotka zwyczajna Pełnik europejski 

Pierwiosnka wyniosła Podrzeń żebrowiec Przylaszczka pospolita Rozchodnik karpacki Storczyk kulisty

 Storczyk męski Storczyk plamisty Śnieżyca wiosenna Śnieżyczka przebiśnieg Tawuła średnia

 Taojad dzióbaty Taojad dzióbaty Wawrzynek wilczełyko Wężymord różowy Widłak goździsty

 Widłoząb zielony Wroniec widlasty Zanokcica murowa Zaraza macierzankowa Zerwa kulista Zimowit jesienny

  Dziewięciornik błotny (kwiat)  Dziewięciornik błotny

 

SIEDLISKA

- plik "Siedliska Leśne" do pobrania   

 

(kliknij i zobacz) !

BUCZYNY -

9110 Kwaśne buczyny (Luzulo-Fagenion)

9110-2 Kwaśna buczyna górska (Luzulo luzuloidis-Fagetum)

9130 Żyzne buczyny (Dentario glandulosae-Fagenion)

9130-3 Żyzna buczyna karpacka (Dentario glandulosae-Fagetum)

 

Kwaśna buczyna górska (Luzulo luzuloidis-Fagetum):

·    występuje w piętrze pogórza i regla dolnego;

·    wykształca się na podłożu dającym zwietrzelinę zdecydowanie ubogą,
w miejscach nasłonecznionych i narażonych na działanie wiatru – wąskie grzbiety, wierzchołki wzniesień i górne partie stromych stoków;

·    gleby są zwykle świeże, okresowo suche, wykształcone z gruboziarnistego materiału jak zlepieńce, piaskowce istebniańskie itp.;

·    struktura zbiorowiska:

A – drzewostan: silnie ocieniający dno lasu, złożony głównie z Bk, czasem domieszka Św i Jd, sporadycznie Jw;

B – podszyt słabo wykształcony, przeważnie podrost Bk;

C – runo pokrywa mniej niż połowę powierzchni, ma charakter skupiskowy:

kosmatka gajowa, śmiałek pogięty, borówki, paprotka zwyczajna, pomocnik

baldaszkowaty, narecznica krótkoostna i samcza, zawilec gajowy, jastrzębiec leśny;

Dwarstwa mchów i porostów wyraźna w postaci drobnych płatów – płonnik

strojny, żurawiec falisty, widłoząb miotlasty.

 

Żyzna buczyna karpacka (Dentario glandulosae-Fagetum)

·    występuje w piętrze pogórza i regla dolnego, 300-1200m n.p.m.;

·    rozwijają się głównie na glebach brunatnych właściwych, wyługowanych i kwaśnych, zajmuje obszary o zróżnicowanej topografii: stoki i grzbiety górskie, zbocza dolin i wąwozów, rzadko na dnie dolin;

·    gleby są zwykle świeże, w miejscach wysięków wodnych i lokalnych zagłębieniach wilgotne, gliniaste lub piaszczysto-gliniaste wytworzone z piaskowców i łupków;

·    struktura zbiorowiska:

A – drzewostan: silnie ocieniający dno lasu, zdominowany głównie przez Bk,

czasem Jd, z domieszką Jw, Js, Wzg, w niższych położeniach zaznacza się udział Gb, Lpdrob, Dbszyp , w wyższych Św;

B – w podszycie występują: leszczyna, bez czarny i koralowy, wiciokrzew

czarny, kępy podrostu;

C – bogaty aspekt wiosenny: żywiec gruczołowaty i cebulkowy, żywokost

sercowaty, kokorycz pusta, zdrojówka rutewkowa, czosnek niedźwiedzi,

szczyr trwały. Z paprotników występują paprotnik Brauna i kolczysty.
Z innych bylin bardzo często: żywokost bulwiasty, marzanka wonna, kostrzewa górska, szałwia lepka, wilczomlecz migdałolistny

D – warstwa mszysta bardzo słabo rozwinięta

 


LASY ŁĘGOWE -

*91E0 Łęgi wierzbowe, topolowe, olszowe i jesionowe

            (Salicetum albo-fragilis, Populetum albae, Alnenion glutinoso-incanae, )

*91E0-1 Nadrzeczny łęg wierzbowy (Salicetum albae)

*91E0-5 Podgórski łęg jesionowy (Carici remotae-Fraxinetum)

*91E0-6 Nadrzeczna olszyna górska (Alnetum incanae)

*91E0-7 Bagienna olszyna górska (Caltho-Alnetum)

 

Nadrzeczny łęg wierzbowy (Salicetum albae):

·    występuje w piętrze pogórza, w Bieszczadach do 600m n.p.m.;

·    wykształca się w dolinach dużych i średnich rzek oraz większych potoków, na zalewanych terasach zwykle przylegających bezpośrednio do nurtu rzeki;

·    zbiorowisko rozwija się na najwilgotniejszych i najżyźniejszych madach, najsilniej namulanych w czasie podtopień i powodzi;

·    struktura zbiorowiska:

A – dominują wierzby – wierzba biała i krucha, drzewostan pokrywa 60-

80 %;

B – w warstwie krzewów pojawiają się krzewiaste formy wierzb górnego

piętra, a także wierzby wiciowa, trójpręcikowa, dereń świdwa;

C – runo pokrywa 70-100% powierzchni i jest bogate gatunkowo:

kielisznik zaroślowy, przytulia lepka, tojeść pospolita, mozga

trzcinowata, jaskier rozłogowy, jeżyna sina, żywokost lekarski i

pokrzywa;

D – warstwa mchów zazwyczaj niewykształcona.

 

Podgórski łęg jesionowy (Carici remotae-Fraxinetum)

·    wykształca się jako pas wzdłuż cieków na płaskich dnach dolin i terasach potoków, przy źródliskach, a także u podstawy stoków z których saczy się woda;

·    zbiorowisko rozwija się na glebach gruntowoglejowych, mułowoglejowych, madach i glebach brunatnych właściwych z wysokim poziomem wód gruntowych (od 20cm);

·    występuje głównie w piętrze pogórza ( do 500m n.p.m.), rzadko sięga dolnej części regla dolnego;

·    struktura zbiorowiska:

A – drzewostan najczęściej zdominowany prze Js i Olsz., w domieszce

Jw, Wz, Bk, Db, Kl i Lp;

B – warstwę krzewów tworzą podrosty drzew, leszczyna, trzmielina

pospolita, wiciokrzew czarny, głogi;

C – runo jest bogate w gatunki, zwarte i często kilkuwarstwowe: czyściec

leśny, starzec Fuscha, świerząbek orzęsiony, pokrzywa, niecierpek

pospolity, jarzmianka większa, śledziennica skrętolistna, ostrożeń

warzywny, podagrycznik, turzyca odległokłosa, skrzyp olbrzymi i inne;

D – warstwa mchów osiąga niewielkie zwarcie.

 

Nadrzeczna olszyna górska (Alnetum incanae)

·    wykształca się na terasach zalewowych rzek górskich i podgórskich, w przedziale wysokościowym 400-750m n.p.m.(maksymalnie 900m);

·    zbiorowisko rozwija się na madach górskich;

·    gleby sa silnie szkieletowe, dobrze uwilgotnione, zasobne, o odczynie zbliżonym do obojetnego;

·    struktura zbiorowiska:

A – drzewostan buduje głównie Olsz z domieszką Jw, Wb, Jd i Js, zwarcie koron osiąga średni 85% i do dna lasu dociera duża ilość światła;

B – w warstwie krzewów obok podrostów olszy i jawora pojawia się leszczyna, czeremcha zwyczajna, malina, dziki bez i inne;

C – runo jest bardzo bogate florystycznie, silnie zwarte i wielowarstwowe, obficie występują rośliny leśne i ziołoroślowe: bodziszek żałobny, żywokost sercowaty, lepiężniki: biały i wyłysiały, podbiał, pióropusznik strusi, śnieżyca wiosenna, rutewka orlikolistna, trybula lśniąca, podagrycznik, wiązówka błotna, pokrzywa, tojady, lulecznica kraińska, sałatnica leśna, cebulica dwulistna, smotrawa okazała, ciemiężyca zielona;

D – warstwa mchów słabo rozwinięta, najczęściej występuje płożymerzyk fałdowany.

 

Bagienna olszyna górska (Caltho-Alnetum)

·    zespół wykształca się najczęściej w piętrze regla dolnego, rzadziej pogórza, w przedziale wysokościowym 400-900m n.p.m., w miejscach gdzie stale wypływa i sączy się woda, często w obszarach źródliskowych;

·    gleby najczęściej należą do gruntowoglejowych lub torfowoglejowych i cechuje je zasobność w azot oraz brak przyswajalnego dla roślin fosforu;

·    czasami wykształca się struktura kępkowa

·    struktura zbiorowiska:

A – drzewostan tworzy Olsz. Z dużym udziałem Jw i Św;

B – w warstwie krzewów oprócz podrostów olszy występują: kruszyna, wawrzynek, malina i wierzba uszata;

C – dzięki dużemu dopływowi światła do dna lasu wykształca się bujna warstwa zielna: świerząbek orzęsiony, ostrożeń warzywny, wiązówka błotna, sitowie leśne, pokrzywa, knieć górska, kozłek całolistny, lepiężniki, niezapominajka błotna;

D – warstwa mszysta pokrywa zazwyczaj około 10% powierzchni.

 


JAWORZYNY -

*9180 Jaworzyny i lasy klonowo-lipowe na stromych stokach i zboczach (Tilio platyphyllis-Acerion pseudoplatani)

*9180-2 Jaworzyna z języcznikiem zwyczajnym (Phyllitido-Aceretum)

*9180-3 Karpackie jaworzyny miesięcznicowe (Lunario-Aceretum)

 

Jaworzyna z języcznikiem zwyczajnym (Phyllitido-Aceretum):

·    występuje w piętrze pogórza i regla dolnego, Karpaty są północno-wschodnią granicą występowania zespołu;

·    występuje na bardzo stromych stokach i w żlebach, często na dawnych osuwiskach lub na obrywach skalnych, gdzie panują specyficzne warunki mikroklimatyczne: duża wilgotność powietrza, małe nasłonecznienie i chłód;

·    zbiorowisko rozwija się na glebach silnie szkieletowych, powstałych ze zwietrzeliny bogatej w węglan wapnia;

·    struktura zbiorowiska:

A drzewostan na ogół słabo zwarty, często lukowaty z wykrotami
i pojedyńczymi drzewami o silnie rozwiniętych koronach: Jw, Lpszer., Wzgórski, Js, Bk, Jd, Gb, Kl;

B – warstwa krzewów bogata gatunkowo ale
o małym pokryciu: bez czarny, leszczyna, agrest, wawrzynek wilczełyko i inne;

C – w runie obecność rzadkiej paproci – języcznika zwyczajnego, poza tym miesięcznica trwała, szczyr trwały, gajowiec żółty, czerniec gronkowy, kopytnik pospolity, pokrzywa, lepiężnik biały, paprotnik Brauna i inne;

D – warstwa mchów zazwyczaj bardzo słabo rozwinięta.

 

Karpackie jaworzyny miesięcznicowe (Lunario-Aceretum)

·    w Bieszczadach występują od 600 do 1140m n.p.m.;

·    przywiązane są do skalistych i stromych, rzadziej łagodniejszych stoków, o ekspozycji północnej i zbliżonej, gdzie panuje chłodny i wilgotny mikroklimat, o malej amplitudzie temperatur;

·    gleby są silnie szkieletowe, eutroficzne i wilgotne, o charakterze rankerów lub gleb brunatnych o odczynie obojętnym lub słabo kwaśnym;

·    struktura zbiorowiska:

A – w drzewostanie panuje Jw z domieszką Js i Bk, sporadycznie Św, Jd i Wzg, zwarcie zróżnicowane od 60 do 100%;

B – podszyt słabo rozwinięty, na ogół osiąga niewielkie pokrycie od 5 do 20%,

tworzą go: bez czarny, porzeczki alpejska i skalna, wiciokrzew czarny i róża

alpejska, rzadko pojawiają się gatunki z górnego piętra;

C – runo bardzo bujne o wysokim pokryciu (70-100%): dominuje miesięcznica

trwała, występująca łanowo (do 80% pokrycia), częste są szczyr trwały,

niecierpek pospolity, marzanka wonna, wietlica samicza, duże znaczenie

fizjonomii odgrywają również gatunki ziołoroślowe, które różnicują ten zespół

od miesięcznicowej odmiany żyznej buczyny karpackiej.

D – zupełny brak warstwy mszystej

 


GRĄDY -

9170 Grąd środkowoeuropejski i subkontynentalny (Galio-Carpinetum,

     Tilio-Carpinetum)

9170-2 Grąd subkontynentalny (Tilio-Carpinetum)

Grąd subkontynentalny (Tilio-Carpinetum):

·    występuje w piętrze pogórza do 650m n.p.m.;

·    rozwijają się głównie na glebach brunatnych właściwych i wyługowanych, zajmuje miejsca uprzywilejowane pod względem klimatycznym: strome, silnie nasłonecznione zbocza o wystawie S, SE i WS;

·    gleby są zwykle płytkie, silnie szkieletowe i zwykle dość suche;

·     struktura zbiorowiska:

A drzewostan tworzą Gb, Lpdrob., Dbszyp. , Czr.p, Kl oraz Bk, Jw., i Jd w

różnym udziale; w miejscach wilgotnych Js, Olsz. i Wz; drzewostan dwu- i

wielopietrowy;

B – warstwa również bogata: podrosty drzew, leszczyna, pospolita, trzmielina

pospolita, kruszyna pospolita, czeremcha zwyczajna, głóg jednoszyjkowy,

suchodrzew pospolity, kalina koralowa, wawrzynek wilczełyko, agrest i

kłokoczka południowa; szczególnie bogate są okrajki.

C – warstwa zielna pokrywa zwykle 40 – 100%, w czasie aspektu wiosennego

wypełniają ją: zawilce, przylaszczka pospolita, kokorycze, groszek wiosenny,

ziarnopłon, miodunka ćma, zdrojówka rutewkowata; w późniejszym okresie

rozwijają się takie gatunki jak: gwiazdnica wielkokwiatowa, gajowiec żółty,

podagrycznik pospolity, prosownica rozpierzchła, dąbrówka rozłogowa,

czworolist pospolity, marzanka wonna, czerniec gronkowy, fiołek leśny,

kokoryczka wielokwiatowa,  jaskier kosmaty i kaszubski, konwalijka dwulistna,

turzyca orzęsiona, przytulia Schultesa, lulecznica kraińska, kopytnik pospolity;

z paprotników najczęściej występują nerecznica samcza i krótkoostna;

D – warstwa mszysta słabo wykształcona.

 


BORY -

9410 Górskie bory świerkowe (Piceion abietis: część zbiorowiska górskie)

9410-3 Dolnoreglowy bór jodłowo-świerkowy (Abieti-Piceetum)

Dolnoreglowy bór jodłowo-świerkowy (Abieti-Piceetum):

·    wykształca się w górnej partii regla dolnego, a także w niższych położeniach w dnach dolin, gdzie dochodzi do inwersji temperatur, na spłaszczeniach grzbietów i stoków górskich;

·    w glebie zachodzą procesy przemywania i bielicowania, wykształca się warstwa trudnorozkładalnej butwiny;

·    zespół związany jest z ubogim podłożem sprzyjającym powstawaniu gleb bielicowych i rankerów

·    struktura zbiorowiska:

A – w drzewostanie dominuje Św, a Jd jest gatunkiem towarzyszącym, pojawia się również Bk i jarzębina;

B – warstwę krzewiastą tworzą głównie podrosty Św, Jd, Bk i jarzębina;

C – runo ma charakter borowy i panuje w nim borówka czarna, występują również podbiałek alpejski, śmiałek pogięty, podrzeń żebrowiec, wietlica samicza, kosmatka żółtawa, jastrzębiec leśny, wroniec widlasty;

D – warstwa mszysta jest dobrze rozwinieta, występują w niej, płonnik strojny, widłoząbmiotlasty, płaszczeniec fałdowany, rokietnik pospolity, fałdownik rzemienny;                                                                                                           

 

                                                                                                                                                                                                                 Zdjęcia: M.Scelina, D.Zaletański

 

 

POLECANE STRONY

POLECANE STRONY

Zachęcamy również do odwiedzenia niżej wymienionych stron:

 

http://10.0.251.16/inwentaryzacje/forum/ - leśne forum dla inwentaryzatorów;

 

http://www.iop.krakow.pl/natura2000/default.asp?02 – strona Instytutu Ochrony Przyrody PAN poświecona Naturze 2000;

 

http://natura2000.mos.gov.pl/natura2000/index.php - oficjalna strona Ministerstwa Ochrony Środowiska poświęcona Naturze 2000, możliwość ściągnięcia m.in. „Poradnika ochrony siedlisk i gatunków  Natura 2000 – poradnik metodyczny” oraz standardowych formularzy danych dla poszczególnych obszarów Natura 2000;

http://www.salamandra.org.pl/Natura2000/, http://www.salamandra.org.pl/  - serwis przyrodniczy;

http://www.natura2000.org.pl/ - portal informacyjno- edukacyjny;

http://www.eko.org.pl/lkp/n2k/ - strona gromadząca materiały robocze do prac nad siecią Natura 2000 w Polsce;

http://www.wrota.podkarpackie.pl/pl/srodowisko/natura - ochrona środowiska w woj. podkarpackim;